Qua đánh giá tổng kết tình hình nuôi trồng thủy sản nước lợ trong nhiều năm trên địa bàn tỉnh và ý kiến thống nhất của các địa phương nghề cá; đồng thời căn cứ vào dự báo xu thế thời tiết, thủy văn vụ Đông Xuân năm 2009-2010 của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quảng Nam; ngày 22.12.2009, Sở Nông nghiệp & PTNT Quảng Nam đã ban hành thông báo số 249/TB-NN&PTNT về hướng dẫn nuôi tôm nước lợ năm 2010 trên địa bàn tỉnh Quảng Nam như sau:

I. Dự báo tình hình thời tiết, thủy văn

- Nhiệt độ trung bình toàn vụ Đông Xuân 2009 - 2010 trên phạm vi cả tỉnh không khác biệt nhiều so với giá trị trung bình nhiều năm (TBNN) từ 23,6 – 24,5⁰C và ấm hơn vụ Đông Xuân 2008 - 2009.

Dự báo, vụ Đông Xuân 2009 - 2010 có nhiều đợt không khí lạnh ảnh hưởng đến tỉnh ta, trong đó có khoảng 5-6 đợt không khí lạnh hoạt động mạnh, chủ yếu vào cuối tháng 12 năm 2009 và tháng 1, 2 năm 2010, mỗi tháng có khoảng 02 đợt lạnh, tỷ lệ ngày lạnh ở khu vực đồng bằng là 15-20 ngày với nhiệt độ trung bình ngày dưới 20⁰C.

Các tháng 1, 2 năm 2010 nhiệt độ ở mức xấp xỉ hoặc thấp hơn giá trị TBNN một ít. Các tháng 3, 4 năm 2010 nhiệt độ ở mức cao hơn một ít so với giá trị TBNN.

- Về tình hình thủy văn: Từ các tháng 1 đến tháng 4 năm 2010, dòng chảy các sông sẽ ổn định và hạ thấp dần. Dòng chảy ở các tháng này xấp xỉ giá trị TBNN cùng kỳ hoặc cao hơn một ít.

II. Lịch thời vụ nuôi tôm tỉnh Quảng Nam năm 2010

1. Về lịch thả tôm nuôi

1.1. Tại các vùng triều, cửa sông

Do hiệu quả kinh tế của việc nuôi tôm thẻ chân trắng mang lại, nên diện tích thả nuôi đối tượng này tăng từ 300 ha (năm 2007) lên 880 ha (năm 2008), năm 2009 tăng mạnh, với 1510 ha, năng suất bình quân vụ 1 là 4.72 tấn/ha, vụ 2 là 4 tấn/ha. Dự báo năm 2010, diện tích nuôi tôm thẻ chân trắng sẽ bằng với năm 2009 hoặc cao hơn. Mặt khác, thời gian nuôi tôm thẻ chân trắng ngắn hơn nuôi tôm sú, thị trường tiêu thụ đang ở giai đoạn thuận lợi, nên các nông hộ sẽ tranh thủ thả tôm giống sớm, mong được nuôi 03 vụ/ năm để tăng lợi nhuận trên một đơn vị diện tích mặt nước. Song, thực tiễn sản xuất cho thấy, yếu tố thời tiết nhất là bão, lũ, dịch bệnh ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả nuôi trồng thủy sản và đặc biệt là nuôi tôm nước lợ, nếu không tuân theo thời vụ và biện pháp sản xuất phù hợp để hạn chế rủi ro. Chính vì vậy, Sở Nông nghiệp & PTNT yêu cầu các địa phương ven biển của tỉnh chỉ đạo chặt chẽ và chủ trương cho người dân chỉ được nuôi 02 vụ/năm theo thời gian thả giống như sau:

          - Thống nhất trên địa bàn toàn tỉnh, việc thả tôm nuôi thương phẩm hoặc ương tôm giống trong ao đất ở vụ 01 năm 2010 bắt đầu từ ngày 01 tháng 3 dương lịch và kết thúc 02 vụ nuôi trước 15 tháng 9 dương lịch. Trước khi thả tôm từ 5-10 ngày, đề nghị các chủ hộ nuôi tôm cần theo dõi dự báo thời tiết (như không khí lạnh, gió mùa đông bắc, mưa,…) nếu không thuận lợi cho tôm phát triển thì nên thả nuôi chậm lại.

         - Đối với những vùng mà cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo, khả năng giữ nước ao nuôi thấp, đáy ao nuôi có quá nhiều bùn thì chỉ nên nuôi 1 vụ chính trong năm, thời gian bắt đầu thả tôm sau ngày 10 tháng 3 dương lịch. Thời gian còn lại (vụ phụ) khuyến khích nuôi các đối tượng khác như cua, cá,...với hình thức nuôi quảng canh để cải thiện môi trường và hạn chế rủi ro.

                - Đối với những ao nuôi tôm thẻ chân trắng lót bạt ở vùng triều như ở Hồng Triều - Duy Nghĩa (Duy Xuyên), Thôn Hòa An - Tam Hòa (Núi Thành) thì thời gian thả tôm giống như trên (bắt đầu ngày 01 tháng 3 dương lịch).

                1.2. Đối với vùng nuôi tôm thẻ chân trắng trên cát ven biển

                Những vùng nuôi này có cơ sở hạ tầng ao nuôi tương đối tốt, đảm bảo đủ điều kiện nuôi thâm canh, do vậy có thể nuôi quanh năm. Tuy nhiên, qua khảo sát thực tế trong những năm qua, cho thấy: việc nuôi tôm trên vùng đất cát ven biển vụ Đông, phần lớn tôm nuôi có tỷ lệ sống thấp, chậm lớn. Vì vậy, đối với  vụ Đông thời gian thả tôm giống cần tránh những thời điểm bất lợi như mưa lớn, nhiệt độ không khí xuống quá thấp, trời lạnh, sẽ làm tôm nuôi bị sốc và gây chết hàng loạt.

                Tóm lại: Những người nuôi tôm trong tỉnh cần hết sức cẩn trọng, cân nhắc trước khi quyết định thả tôm nuôi để tránh rủi ro.

                2. Về  kỹ thuật nuôi:

Mật độ thả giống tùy theo điều kiện từng vùng, đối tượng nuôi và tùy theo mùa vụ nuôi tôm trong năm.

- Trong ao đất ở vùng triều: Vụ I (bắt đầu từ ngày 1 tháng 3) mật độ thả thích hợp đối với tôm sú từ 10 - 15con P15/m²; tôm thẻ chân trắng từ 60-80 con P12-P15/m².

Vụ II (từ sau tháng 6), mật độ thả thưa hơn, cỡ giống thả lớn hơn, cụ thể 40-60 con tôm thẻ /m², 8 – 10 con tôm sú/m², .

- Vùng nuôi tôm thẻ trên cát bằng lót bạt thì mật độ nuôi nên từ 100 - 150 con/m². Ao nuôi phải bố trí theo cụm, mỗi cụm phải có ao xử lý nước thải trước khi xả, thải ra môi trường ngoài. Các chủ hộ phải cam kết với chính quyền địa phương thực hiện quy định về bảo vệ môi trường và hướng dẫn xử lý nước thải đúng quy định của cơ quan chuyên môn; những trường hợp xả thải trực tiếp ra môi trường ngoài (kể cả ra biển) sẽ bị xử lý và đình chỉ không cho phép tiếp tục nuôi.

- Những hộ có công trình ao nuôi đảm bảo, khả năng quản lý và đầu tư thiết bị phù hợp có thể nuôi mật độ cao hơn, tuy nhiên phải đảm bảo cho sự phát triển bền vững. Vùng hạ triều, cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo, chỉ nên nuôi tôm sú với mật độ thấp từ 4 – 6 con/m² hoặc nuôi với hình thức tổng hợp (tôm – cua) hoặc nuôi các đối tượng thủy sản khác.

- Tôm giống trước khi thả nuôi cần kiểm tra, xét nghiệm các loại virut gây bệnh như: MBV, SEMBV, TSV. Tôm giống phải có chất lượng tốt, không bị nhiễm bệnh, biết xuất xứ nguồn gốc, được cơ quan chức năng kiểm dịch.

- Trong quá trình cải tạo ao nuôi, các hộ trong khu vực có chung hệ thống cấp và tiêu nước thì nên nạo vét kênh mương để tăng khả năng cấp thoát nước cho ao nuôi. Những vùng này cần tiến hành cải tạo ao, lấy nước và thả tôm giống đồng loạt để hạn chế ô nhiễm môi trường nước do quá trình cải tạo ao gây ra. Tiếp tục tổ chức sản xuất theo Tổ cộng đồng để chia sẻ kinh nghiệm, giúp đỡ lẫn nhau trong quá trình nuôi, bảo vệ môi trường vùng nuôi, nâng cao ý thức cộng đồng, thực hiện quản lý vùng nuôi tốt tạo sản phẩm an toàn vệ sinh thực  phẩm, từng bước đăng ký để sớm công nhận các vùng nuôi tôm đạt tiêu chuẩn GAP, BMP.

         - Người nuôi khi phát hiện tôm có dấu hiệu bất thường hoặc chết rải rác trong ao nuôi phải báo ngay cho các hộ nuôi xung quanh, chính quyền địa phương và cơ quan chuyên môn gần nhất để được hướng dẫn biện pháp phòng ngừa và xử lý kịp thời, tránh hiện tượng lây lan dịch bệnh xảy ra trong vùng. Tuyệt đối không được xả nước chưa qua xử lý hoặc tôm chết ra môi trường, chấp hành nghiêm các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Không dùng các loại hóa chất và kháng sinh cấm sử dụng trong nuôi tôm do Bộ Nông nghiệp & PTNT quy định.

3. Các yêu cầu thực hiện đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh tôm giống:

- Không được bán tôm giống cho bà con nuôi tôm trên địa bàn tỉnh trước ngày qui định của Lịch thả tôm năm 2010. Khuyến khích các chủ trại sản xuất tôm sú giống tiếp cận và chuyển sang sản xuất giống tôm thẻ chân trắng với quy trình kỹ thuật tiên tiến, tăng cường dùng chế phẩm sinh học trong sản xuất tôm giống, chọn tôm bố mẹ có chất lượng tốt để tạo đàn tôm giống có chất lượng phục vụ nhu cầu nuôi tôm trên địa bàn tỉnh.

- Đối với các cơ sở sản xuất và kinh doanh giống tôm thẻ chân trắng, phải thực hiện đăng ký kinh doanh, xuất trình các giấy tờ cần thiết chứng minh nguồn gốc đàn giống cho cơ quan thú y, nếu vi phạm sẽ bị xử lý theo các quy định hiện hành.

        4. Tổ chức thực hiện:

- Chi cục Nuôi trồng Thủy sản tỉnh

Kiểm tra điều kiện sản xuất, kinh doanh các cơ sở sản xuất, kinh doanh giống thủy sản trên địa bàn tỉnh. Hướng dẫn các cơ sở sản xuất, lưu giữ giống áp dụng quy trình sản xuất giống chất lượng cao, tạo đàn giống thả nuôi đảm bảo tiêu chuẩn theo quy định. Thực hiện Chương trình giám sát môi trường, bệnh của tôm nuôi. Phối hợp với các địa phương, đơn vị liên quan chỉ đạo phòng chống và khắc phục hậu quả dịch bệnh, thiên tai trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản.

- Chi cục Thú y tỉnh

 Thực hiện kiểm tra vệ sinh thú y các cơ sở sản xuất và lưu giữ tôm giống; các cơ sở kinh doanh thuốc, hóa chất dùng trong NTTS có trên địa bàn tỉnh; kiểm dịch tôm giống trước khi xuất bán ra khỏi trại; kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp tôm giống xuất trại, tôm giống nhập vào tỉnh không rõ nguồn gốc, tôm giống lưu thông không đảm bảo chất lượng, không thực hiện kiểm dịch.

Tham mưu kịp thời cho các cơ quan chức năng xử lý và công bố dịch bệnh đối với tôm nuôi (nếu có).

Thông báo các địa điểm kiểm dịch tôm giống, số điện thoại nóng trên các phương tiện thông tin đại chúng để người nuôi tôm có điều kiện phối hợp với Chi cục trong việc kiểm dịch tôm giống, phản ánh tình hình dịch bệnh tôm.

- Trung tâm Khuyến nông - Khuyến ngư tỉnh

Tăng cường phối hợp với các địa phương, đơn vị, tổ chức có liên quan triển khai các lớp tập huấn lồng ghép nội dung thông báo này đến các hộ nuôi tôm trên địa bàn tỉnh.

Nghiên cứu, xây dựng các mô hình nuôi tôm sạch, nuôi an toàn và ứng dụng các biện pháp kỹ thuật tiên tiến vào nuôi tôm thương phẩm, sản xuất giống để hướng dẫn người nuôi áp dụng.

- Các địa phương nghề cá trong tỉnh

 Đề nghị UBND, Phòng Nông nghiệp & PTNT, phòng Kinh tế các huyện thành phố ven biển; UBND các xã, phường, thị trấn có nghề nuôi tôm nước lợ thông báo hướng dẫn này đến người nuôi tôm và các cơ sở sản xuất và lưu giữ tôm giống, các cơ sở sản xuất và kinh doanh thức ăn và hóa chất trên địa bàn. Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chuyên môn của Ngành nông nghiệp trong việc thông tin, hướng dẫn, kiểm tra, xử lý các trường hợp vi phạm .

- Các hộ nuôi tôm: Cần nghiêm túc thực hiện lịch thời vụ, phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng trong công tác phòng, chống dịch bệnh, phản ánh kịp thời các trường hợp vi phạm về lịch thời vụ với chính quyền địa phương, tuyên truyền, vận động những người dân tham gia nuôi tôm ở xung quanh mình thực hiện tốt qui định về nuôi trồng thủy sản.

                Trên đây là hướng dẫn nuôi tôm nước lợ năm 2010 trên địa bàn Quảng Nam. Trong quá trình thực hiện nếu có những vướng mắc đề nghị các tổ chức, cá nhân phản ánh kịp thời về Sở Nông nghiệp & PTNT Quảng Nam (qua Chi cục Nuôi trồng thủy sản - 52 Hùng Vương -TP Tam Kỳ - Số ĐT 0510. 3838900) để có hướng giải quyết.